Samenstelling en redactie:
J.T. Lumeij, D.A. Jonkers en J.J.H.G.D. Karelse
Uitgave
KNNV Uitgeverij, Zeist
2008, 224 pagina's, 23 x 29,6 cm, harde omslag
ISBN 978 90 5011 263 5
Prijs
€ 34,95
INHOUD (thema's)
Valkerij
Ganzenflappen
Wilsterflappen
De Hollandse vinkenbanen
Kievitseieren zoeken
Leeuwerikenvangst
Houtsnippenvangst
Kwartelvangst
Eendenkooi en kooibedrijf
Vogelarij en taal
Mens-vogelrelatie
Ringonderzoek
Biologisch onderzoek
Ziektes; vogelgriep
Ganzenflappen voor wetenschap
Wetgeving
Beleidsvisie
BESPREKING
Met beklemd gemoed heb ik dit boek over allerlei klassieke vormen van vogelvangst gelezen. Soms had ik de neiging het dicht te klappen. Maar de informatie over hoe het (vroeger) toeging bij 'ambachtelijke' vogelvangst, was te boeiend, te interessant en te leuk beschreven om te stoppen.
Ik moest echter heel wat zinnen verteren waarin ongegeneerd werd opgeroepen om het 'ambachtelijk werken met wilde vogels' en het consumeren van vogels te stimuleren. 'Een betere prijs voor de eendenbout' zou het kooibedrijf flink kunnen helpen. Eigenlijk zouden eendenkooien en ook de valkerij op de werelderfgoedlijst moeten worden geplaatst, menen enkele schrijvers!
Dit en tal van andere suggesties in dit boek zijn afkomstig van verstokte aanhangers van het ambacht van vogelvangst, valkerij en eieren zoeken. Het boek is een vervolg op een symposium over dit onderwerp in 2006. Sommige auteurs benadrukken gelukkig dat oude vangtechnieken een rol (kunnen) spelen in wetenschappelijk onderzoek.
In de vorige eeuw schreef natuurbeschermer dr. Jac.P. Thijsse op zijn bekende enthousiaste wijze over het afknallen van bijvoorbeeld drieteenstrandlopers en patrijzen. De laatste soort vergaat het zeer slecht. Net als op dit moment ruim tien procent van alle andere vogelsoorten in de wereld.
Mensen die, zoals in dit boek, propaganda bedrijven voor 'deze veelzijdige tak van vrijetijdsbesteding' zijn met hun opvattingen blijven hangen in die nostalgische tijd van Thijsse. Alle aandacht moet nu worden gericht op het beschermen van deze bedreigde dieren en op het verbeteren van biotopen. Waar ambachtelijke vogelvangst, zoals wilsterflappen, een rol kan spelen in zinvol onderzoek, is daar uiteraard niets op tegen.
Maar kievitseieren rapen, eenden vangen voor de verkoop, valkerij en elke andere vorm die niets bijdraagt aan de bescherming van vogels en vogels van hun leven en vrijheid beroven, zijn uit de tijd. 'De ambachtelijke vogelvangst betreft typische, historisch verankerde, Hollandse activiteiten', luidt een conclusie en zou daarom beter geregeld moeten worden. Men beseft kennelijk niet dat wat vroeger als 'normaal' werd beschouwd, nu niet meer als vanzelfsprekend in stand hoeft te worden gehouden. Tijden veranderen en slechte gebruiken moeten afgeschaft worden.
SAMENVATTING
Een interessant en prachtig uitgevoerd boek dat een duidelijk beeld schetst van traditionele manieren van vogels vangen. Vroeger deed men dat voor de pot, dat is nu niet meer nodig. Hooguit kunnen er wetenschappelijke doeleinden mee worden nagestreefd. Jammer dan ook dat redactie en uitgever de promopraatjes over het handhaven van schadelijke vormen van vogelvangst en eieren rapen niet uit de tekst heeft geschrapt.
