DE NATUURDETECTIVE
Schrijver
Nick Baker

Uitgave
Tirion Natuur en Grasduinen
2006, 288 pagina's
19,5 x 25,5 cm, harde omslag
ISBN 90 5210 624 X

Prijs
€ 24,95




*****
VOGELKIJKER
ISBN 90 18 02280 2
INSECTENJAGER
ISBN 90 18 02279 9

Schrijver
David Burnie

Uitgave
ANWB
2005, 72 pagina's, 14,5 x 21 cm

Prijs per deel
€ 9,95

BESPREKING

Als kinderen met de natuur in contact worden gebracht, blijkt dat ze wel degelijk bijzondere belangstelling tonen voor alles wat groeit en bloeit en dat ze best (een poosje...) buiten tv en internet kunnen.

Leerkrachten en natuurgidsen vertelden me dat de jeugd, zeker voor aparte dingen, veel interesse heeft. Zo werd op enkele scholen bijvoorbeeld het pluizen van uilenbraakballen een groot succes.

In mijn jeugd, toen er nog maar weinig analoge en al helemaal geen digitale verleidingen waren, vond ik het ook geweldig om met potje en netje te grasduinen. Dat boeit nu gelukkig nog steeds dus: eropuit met de jongeren!

Onlangs zijn vier boeken verschenen die inhaken op een actieve beleving van de natuur. Drie gidsjes met allerlei proeven speciaal voor kinderen en een 'groot' boek voor oud en jong. Er staat zo veel informatie in, dat het onmogelijk was alles te lezen en te beoordelen op uitvoerbaarheid. In elk geval kunnen jongeren en volwassenen er vele uren plezier mee beleven.

Het blijft jammer dat dergelijke vertaalde boeken (ditmaal uit het Engels, maar dat geldt ook voor Duits) soms zo ver afwijken van de Nederlandse situatie. Zeker in Vogelkijker staan te veel afbeeldingen van vogels die je niet in ons land kan zien. Waarom bijvoorbeeld Amerikaanse treursijzen in deze boeken en geen mooie Nederlandse sijs? Zeker kinderen krijgen zo een verkeerde indruk van hier voorkomende vogels.

Serie Natuurdetectives ANWB

Er zijn drie deeltjes verschenen: Sterrenspeurder (hier niet besproken), Insectenjager en Vogelkijker. Bestemd voor kinderen in de midden- en bovenbouw van de basisschool. Heel leuke boekjes met veel tips hoe je vogels en insecten kan lokken en vangen om ze van dichtbij te bekijken.

In de Insectenjager wordt verteld hoe je simpel insectendozen -of potjes kan maken, worden eenvoudige 'vallen' besproken om insecten te vangen (zonder ze te beschadigen!) en hoe je hun prachtige details, bijvoorbeeld door een loep, kan zien. Ook wordt uitgelegd hoe je een vangnet kan maken, al moet daar wel heel voorzichtig mee worden omgesprongen om vlinders e.d. te vangen; begeleiding van ouders is gewenst.

Verder wordt uitgelegd hoe je vlinders naar je tuin kan lokken, hoe je rupsen kan grootbrengen, wordt er een kijkje genomen in de wondere wereld van spinnen en geleerd hoe je een wormenwoning kan bouwen. Op de uitklapbare voor- en achterflap staan (matige) afbeeldingen van zo'n zeventig veel voorkomende insecten.

Dat laatste geldt ook voor Vogelkijker. In dit boekje ook veel info over hoe je vogels het beste kan bekijken (door verrekijker, uit zelfgemaakte schuilhut, door ze naar de tuin te lokken), hoe maak je voederplaatsen en -silo's en hoe kweek je zonnebloemen in de tuin.

Uiteraard wordt uitgelegd hoe je een nestkast kan maken. Een leuke manier om vogels naar de tuin te lokken, is allerlei nestmateriaal neer te zetten: haren, klei, takjes, stro, mos enz. Er zal dankbaar gebruik van gemaakt worden.

Verder worden op begrijpelijke manier zaken uit het vogelleven uitgelegd als hoe vogels vliegen, de vogeltrek, nestbouw, baltsen, eieren, zang enz. Hoe houd je een vogelkalender bij, probeer te ontdekken hoe slim vogels zijn, hoe kan je vogels helpen., zorg voor een vogelbad in de tuin enz.

De natuurdetective

Van zwaarder kaliber, letterlijk en figuurlijk, is 'De natuurdetective' dat Tirion in samenwerking met het tijdschrift Grasduinen heeft uitgegeven. Uitgebreid wordt ingegaan op buitenkleding, zowel voor ijskoude als tropisch warme omstandigheden. Sinds een paar maanden gebruik ik met veel plezier een buff, ik las dat auteur Nick Baker ook niet zonder kan!

Waar moet je op letten bij de aanschaf van een verrekijker of zelfs telescoop, camera, loep, microscoop, notitieboekjes, het maken of kopen van een schuiltent enz. Aandacht is er om vogels met geluiden te lokken, zelfgemaakt of afgespeeld. Dat is in ons land wettelijk verboden (terecht!) evenals het verzamelen van afgevallen vogelveren (nogal kinderachtig).

Dit boek is erg uitgebreid en handelt dan ook over het bekijken en bestuderen van (zee)zoogdieren, van reptielen en amfibieën, vissen, ongewervelden en insecten, hoe bestudeer je planten in het veld en thuis. Met tal van voorbeelden om 'detective' te spelen, van het simpel maken van een wrijftekening van een boomschors, het bouwen van een formicarium (mierenstad) tot het bakken van een boleet in een zandbad.

Ik heb nog niet eerder een speurdersboek gezien dat zo veel praktische (doe-het-zelf) informatie op een rij heeft staan om proeven in de natuur bezig te nemen. Het boek bevat wat (typografische) slordigheden.

SAMENVATTING

In de natuurdetectives van de ANWB (voor kinderen, met hulp van volwassenen) en van Tirion (voor volwassenen én kinderen) staan heel veel aardige en leerzame tips om als speurder het planten- en dierenrijk te verkennen. De buitenpret wordt nog verhoogd als je de proeven en projecten zelf ten uitvoer brengt. De boeken dragen iets te veel een buitenlands stempel.