Vogelzang in beeld

Tekst
Dick de Vos

Tekeningen
Elwin van der Kolk

Uitgave
KNNV Uitgeverij, Zeist
2007, 32 pagina's, 10 x 21 cm
ISBN 978 90 5011 252 9

Prijs
€ 4,95

Libellen in beeld

Tekst
Frank Bos

Tekeningen
Renée den Besten

Uitgave
KNNV Uitgeverij, Zeist
2e druk 2005, 32 pagina's, 10 x 21 cm
ISBN 90 5011 164 5

Prijs
€ 4,95


*******
Hieronder alle uitgaven in de serie In beeld; niet alle boekjes zijn in Vogeldagboek gerecenseerd.

* Lieveheersbeestjes, ISBN 90 5011 126 2
* Paddestoelen, 90 5011 138 6
* Mussen, 90 5011 144 0
* Dagvlinders, 90 5011 145 9
* Hommels, 90 5011 152 1
* Paardenbloemen, 90 5011 155 6
* Libellen, 90 5011 164 5
* Amfibieën en reptielen, 90 5011 165 3
* Tuinvogels, 90 5011 178 5
* Bomen, 90 5011 188 2
* Weidevogels,90 5011 189 0
* Broedvogels, 90 5011 204 8
* Slakken, 90 5011 205 6
* Nachtvlinders, 90 5011 226 9
* Waterbeestjes, 90 5011 230 7
* Vogelzang, 90 5011 252 9
* Roofvogels, 978 90 5011 274 1
* Fossielen, 978 90 5011 274 1

BESPREKING

Het is in Vogeldagboek al eens eerder gezegd in een recensie over deze serie: je hebt bij determinatie van dieren- en plantensoorten naslagwerken (te groot en zwaar voor in het veld), veldgidsen (nog steeds niet licht), zakgidsen (beperktere informatie, maar goed mee te nemen) en dan heb je nog de serie 'In beeld'.

Alle deeltjes uit deze serie zijn zo dun dat ze nauwelijks plaats innemen en je het gewicht bijna niet voelt. Dat betekent wel dat de informatie minder ver gaat, maar het is toch precies voldoende om in het veld alles wat algemeen voorkomt, te determineren.

Bijna alle delen bevatten 32 pagina's (ook deze weer). Zij geven eerst enkele bladzijden met nuttige informatie en interessante weetjes. Daarna vindt de bespreking per afzonderlijke soort plaats, met een karakteristieke tekening en vermelding van de opvallendste kenmerken. Alle boekjes hebben een uitklapkaart waar de soorten nog eens op worden afgebeeld.

VOGELZANG IN BEELD

Het blijft moeilijk, vogelzang in tekst weergeven. Toch vind ik dat in dit werkje behoorlijk goed geslaagd. De schrijver maakt daarbij gebruik van vier elkaar aanvullende middelen: beeldende beschrijvingen van de zang, notenbalken en woordelijke imitaties, die ook nog eens typografisch uitstekend gevisualiseerd zijn.

Met name dit middel werkt goed voor mij; ik hoor het gewoon, zoals het is weergegeven. Tenslotte is in de uitklapkaart een deductiemethode opgenomen om de soort vast te stellen. Door het beantwoorden van vragen over de zang (bijv. 'Altijd hetzelfde liedje?''Dalend in toonhoogte?') komt men (volg de pijlen) uiteindelijk bij de juiste vogel uit.

Hoewel het leren van zang het beste kan gebeuren vanaf een CD of door mee te lopen met een ervaren vogelkenner, kan men volgens mij in aanvulling daarop goed met dit boekje terecht. Daarbij moet ik wel aantekenen dat er slechts 15 vogelsoorten worden behandeld, die allemaal erg bekend zijn en waarvan ik de zang goed ken.

In het algemene deel staat veel leerzame informatie. Zo wist ik niet dat een deel van de zang van veel vogels zich meer richt op de concurrerende mannetjes (vaak het harde deel) en een ander deel (liefelijker) meer op de te lokken dames.

Verder zegt de (vogelzangdeskundige) auteur dat van steeds meer soorten ontdekt wordt dat ook de vrouwtjes zingen (inmiddels al enige tientallen). De geboden informatie is niet alleen interessant (ook voor meer ervaren vogelaars), maar ook nog eens zeer onderhoudend opgeschreven.

LIBELLEN IN BEELD

Ook dit boekje biedt de nodige interessante informatie. Ik zou zeggen: libellen voor dummies. Na het lezen van dit werkje kan een leek op libellengebied op basaal niveau meepraten over deze de laatste jaren in populariteit gestegen insecten, en is hij/zij in staat om 23 soorten juffers en echte libellen te onderscheiden. (In Nederland komen zo'n 70 soorten libellen en juffers voor.)

Alleen al vanwege de prachtige namen zou je je verder willen verdiepen in deze wonderlijke en evolutionair gezien zeer oude insecten. Wat te denken van de houtpantserjuffer, de watersnuffel, de rivierrombout en de viervlek?

Die mogelijkheid bestaat nu. De Koninklijke Nederlandse Natuurhistorische Vereniging (KNNV) is namelijk samen met de Nederlandse Vereniging voor Libellenstudie (NVL) in 2007 een nieuw publieksproject gestart: Libellen gezocht!

Het publiek wordt gevraagd om op zoek te gaan naar libellen en de waarnemingen door te geven aan de KNNV. Wie mee wil doen aan het onderzoek kan de libellen melden op een speciale website.

Daarbij komt een speciaal voor dit project vervaardigde waarnemingskaart goed van pas. Die kaart is aan te vragen bij de KNNV, Libellen gezocht, Postbus 310, 3700 AH Zeist (sluit een extra postzegel van 44 eurocent bij).

In juni is de weidebeekjuffer soort van de maand en het weekend van 16 en 17 juni 2007 is uitgeroepen tot Libellen Bigday. Afdelingen van de KNNV organiseren in dat weekend door het hele land excursies samen met de experts van de NVL om iedereen te laten kennismaken met de prachtige libellen.

SAMENVATTING

Deze twee delen van de KNNV-serie passen prima in de filosofie achter deze reeks: het in heel lichte meeneemboekjes verschaffen van basiskennis over dier- en plantgroepen en een hulpmiddel bieden om de meest bekende vertegenwoordigers van deze groepen in het veld te herkennen. De serie omvat inmiddels 16 uitstekende boekjes.